Kategoria: Nauka

Nowe zdjęcie z teleskopu Hubble’a – strumienie materii niczym miecz świetlny

Teleskop kosmiczny Hubble, przesłał niesamowite nowe zdjęcie. Europejska Agencja Kosmiczna, w ramach „hype’u” związanego z wypuszczeniem nowej części Star Wars, postanowiła oficjalnie stwierdzić, że… niektóre z zarejestrowanych zjawisk przypominają miecz świetlny. Jak napisał rzecznik prasowy ESA, Bliźniacze strumienie materii, przecinające ten niesamowity obraz niczym podwójny miecz świetlny Darth Maula z Epizodu Pierwszego Gwiezdnych Wojen, są wyrzucane z nowo powstałej gwiazdy, okrytej chmurą pyłu i gazu. Oczywiście nie ma nic złego w porównywaniu świelistyych strumieni gazu do mieczy świetlnych. Ale czy naprawdę jest to konieczne, by nadać zdjęciu nieco magii? Patrzymy przecież na narodziny nowej gwiazdy: Czasami, w wielkiej chmurze gazu i pyłu […]

Chińczycy zbadają ciemną materię

Ciemna materia stanowi prawie 27% zsumowanej materii i energii we wszechświecie. Oznacza to, że jest jej ponad pięciokrotnie więcej niż zwykłej materii – tej, którą obserwujemy na co dzień, z której sami się składamy, z której zbudowana jest Ziemia, Słońce, wszystkie planety, księżyce, komety, gwiazdy i mgławice jakie znamy.

Bliskie planety mogą dzielić życie

Jason Steffen z University of Nevada opublikował właśnie ciekawą pracę naukową, w której rozważa możliwość istnienia życia na bliskich planetach, sąsiadujących ze sobą w tym samym układzie gwiezdnym. Całość dostępna jest w serwisie Arxiv, a niedługo ma zostać opublikowana w Astrophysical Journal.

Enceladus okazuje się przyjazny dla życia

Enceladus jest co prawda dopiero szóstym pod względem wielkości księżycem Saturna, jednak może być z nich wszystkich zdecydowanie najciekawszy. Ten lodowy glob o średnicy około 500 kilometrów okazuje się być, obok sławnej Europy – księżyca Jowisza, jednym z tych miejsc w Układzie Słonecznym, na których potencjalnie mogło się rozwinąć życie. Księżyc ten jest stosunkowo mały, więc dawno powinien już wypromieniować całe ciepło które zgromadził w czasie powstawania Układu Słonecznego. Odbija też aż 99% całego padającego na jego powierzchnię światła słonecznego, więc nie ma co liczyć na ogrzanie przez Słońce. Jednak, podobnie jak w przypadku wspomnianej Europy, księżyc jest ogrzewany przez […]

VERITAS zaobserwował rozbłysk galaktyki PKS 1441+25

VERITAS (Very Energetic Radiation Imaging Telescope Array System) to zestaw czterech teleskopów 12-metrowej średnicy umieszczonych w Obserwatorium Whipple’a w amerykańskim stanie Arizona. Optyczne teleskopy rejestrują promieniowanie Czerenkowa, czyli światło powstające pod wpływem zderzeń wysokoenergetycznego promieniowania z ośrodkiem. To samo zjawisko, które odpowiada także za charakterystyczną poświatę wydobywającą się z reaktorów atomowych, pozwala na obserwację kosmicznych źródeł promieniowania docierającego do ziemskiej atmosfery. Urządzeniu udało się właśnie zaobserwować docierające do Ziemi promieniowanie gamma pochodzące z galaktyki PKS 1441+25 znajdującej się w połowie drogi pomiędzy nami a granicą obserwowalnego wszechświata. Oznacza to, że wysokoenergetyczne fotony zostały wyemitowane jeszcze przed powstaniem układu słonecznego. PKS 1441+25 jest […]

Gdzie podziała się woda z egzoplanet?

Międzynarodowy zespól astronomów, przy użyciu dwóch kosmicznych teleskopów, znalazł odpowiedź na pytanie: gdzie się podziała woda brakująca w atmosferach egzoplanet? Okazuje się bowiem, że część z nich, należących do tak zwanych „gorących Jowiszów” ma w swoich atmosferach znacznie mniej wody, niż sugerowałyby znane modele tłumaczące powstawanie planet.

Twój typ pamięci zależy od budowy mózgu

Ludzie zapamiętują wydarzenia na różne sposoby. Jedni pamiętają zdarzenia z przeszłości z dużą ilością detali, inni natomiast doskonale kojarzą co się wydarzyło, ale nie potrafią przywołać zbyt wielu szczegółów. W obu przypadkach pamięć bywa oczywiście zawodna i podatna na zniekształcenia. Jednym trudno zrozumieć, jak można nie przypominać sobie że ciocia Gienia miała na weselu wujka Zdziśka wielki kok na głowie, a inni nie mogą się nadziwić jak można taką pierdołę pamiętać. Kiedy ja się np. zastanawiam, czy w czasie mojej matury, jak przystało, kwitnęły kasztany, to stwierdzam, że po prostu nie pamiętam. Według badań przeprowadzonych przez naukowców z kanadyjskiego McGill University i […]

Algorytm, który uczy się pisać podobnie jak człowiek

Zespół badaczy z MIT, Uniwersytetu w York i Uniwersytetu w Toronto twierdzi, że doszło do przełomowego odkrycia w dziedzinie sztucznej inteligencji. Uczonym udało się bowiem przygotować algorytm, który jest w stanie nauczyć się rysować litery 50 języków poprzez analizę ruchów pióra. Po tym procesie algorytm był zdolny narysować znak od nowa, w nieco innej formie niż ta, którą wcześniej  „widział” – w efekcie można stwierdzić, że program nauczył się pisać.

Odkryto naczynia krwionośne dinozaura sprzed 80 milionów lat

Po raz pierwszy w historii paleontologowie byli w stanie odizolować oryginalne naczynia krwionośne dinozaura. Na zamieszczonym powyżej zdjęciu znajdują się poszarpane fragmentu struktur, którymi płynęła krew w nogach Brachylophosaurusa canadensisa, 10 metrowego hadrozaura, który żył 80 milionów lat temu na terytorium współczesnej Montany.

Odkryto tajemnice jasnych plam na Ceres

Ceres jest planetą karłowatą krążącą w pasie planetoid pomiędzy orbitami Marsa i Jowisza. Ma około 950 kilometrów średnicy i została odkryta ponad 100 lat przed najbardziej znaną z planet karłowatych – Plutonem. Badanie Ceres jest głównym celem wystrzelonej w 2007 roku przez NASA sondy kosmicznej Dawn.

NASA i Google potwierdzają: komputer kwantowy działa!

Odkąd w 2007 roku kanadyjska firma D-Wave zaprezentowała swój pierwszy komputer kwantowy, trwają zażarte dyskusje na temat tego, czy… rzeczywiście jest on komputerem kwantowym. W międzyczasie firma pokazała kilka kolejnych generacji sprzętu a debaty na temat charakteru urządzenia nie udawało się rozstrzygnąć.

Odkryto sekret „roślin zombie”

Każdy chyba widział kwiatek doniczkowy, którego nikt przez miesiąc nie podlewał. Cienkie, suche, brązowe liście, bez śladu dawnej jędrności i zieleni. Taka roślina nadaje się już tylko do wyrzucenia, chyba że to jedna z tak zwanych „ressurection plants”, zwanych u nas „zmartwychwstankami”, które po niemal całkowitej utracie wody wystarczy podlać, żeby przywrócić je do pełni zdrowia.

Przełomowy lek pomoże w leczeniu bólu

Leczenie bólu nie jest łatwe. Zwłaszcza, że silny ból może występować przewlekle, więc lek używany do jego łagodzenia powinien być bezpieczny. Z drugiej strony, istnieją osoby cierpiące na schorzenie genetyczne sprawiające, że przez całe życie nic ich nie boli. Osoby takie często przypadkowo się kaleczą, ponieważ uszkadzając swoje ciało nie czują, że dzieje się z nim coś złego. Ich choroba może okazać się kluczem do odkrycia naprawdę skutecznego leku przeciwbólowego. Już w 2006 roku odkryto, że u ludzi nie odczuwających bólu, zwykle uszkodzony jest gen odpowiadający za produkcję receptora Nav1.7. Jest to kanał sodowy znajdujący się na powierzchni komórki, odgrywający kluczową […]

Przewiercimy skorupę ziemską na wylot

Przeciwnicy wydawania pieniędzy na eksplorację kosmosu często mówią, że nie ma sensu brac się za badanie wszechświata, skoro nie znamy  jeszcze dobrze własnej planety. Zwykle wspomina się przy tej okazji o niezbadanych głębinach oceanów. Rzadziej trafi się pasjonat geologii, który stwierdzi, że w zasadzie znamy tylko powierzchnię naszej planety i nigdy nie udało nam się przebić przez jej najbardziej zewnętrzną warstwę – skorupę. Przedsięwzięcie Slow Spreading Ridge Moho Project (SloMo Project) zakłada przewiercenie się przez dno oceaniczne aż do płaszcza Ziemi.

Rosjanie planują budowę stałej bazy na Księżycu

Rosyjska agencja kosmiczna, Roskosmos ogłosiła, że w ciągu następnych 15 lat planuje założyć stałą bazę na Księżycu. Rosjanie planują wysłać w roku 2024 sondę, zdolną zbadać obiecujące lokalizacje. Co więcej, rozpoczęto już prace nad lądownikiem Luna 25, który posłuży załogowej misji planowanej na rok 2030. Sama baza ma zostać ukończona w ciągu kolejnych dziesięciu lat. Tak według Yahoo donosi oficjalna państwowa agencja prasowa TASS.

Ślady naszej cywilizacji na Marsie

Roboty badające Marsa nie pozostawiają Czerwonej Planety w zupełnie dziewiczym stanie – jest to fizycznie niemożliwe. Narzędzia pomiarowe zostawiają coraz trwalsze ślady – wiele z nich (jak na przykład ślady Curiosity, zostawiające zakodowane w języku Morse’a inicjały Jet Propulsion Laboratory) zasypie większa burza piaskowa,  ale niektóre pozostaną na powierzchni ciała niebieskiego znacznie dłużej. Tak czy siak, ciekawie jest zobaczyć jak wygląda marsjańska wersja „kręgów w zbożu”. Tym razem stworzonych przez homo sapiens. Wyrycia mini-łazika Sojourner w kamieniach Lądownik Pathfinder wyposażony był w niewielki, osobny mini-łazik Sojourner. Miał zamontowany spektrometr, ale nie posiadał narzędzi do zbierania próbek. Zamiast tego, wjeżdżał w kamienie, po czym […]

Naukowcy chcą modyfikować genetycznie ludzkie embriony

To, co dla jednych jest nieetycznym i szokującym eksperymentem, godnym doktora Mengele, dla innych jawi się jako szansa na rozwój nauki – nie rozumianej jako sztuka dla sztuki, ale jako podstawa funkcjonowania służby zdrowia. Modyfikacje genetyczne roślin i zwierząt budzą kontrowersje, jednak kiedy mówimy o modyfikowaniu ludzkich komórek, zwłaszcza zaś komórek rozrodczych i embrionów, temperatura sporu rośnie jeszcze bardziej.

Jak otrzymać paliwo za pomocą światła?

Jesteśmy, być może, u progu ważnej zmiany w motoryzacji. Być może już za kilka lat dymiące samochody spalinowe i wymagające długiego ładowania auta na baterie zostaną zastąpione przez pojazdy napędzane wodorem. Od ubiegłego roku Toyota oferuje już w sprzedaży pierwszy seryjny model napędzany takim paliwem – Mirai. Samochody te energię czerpią z ogniw paliwowych, w których tlen łączy się z wodorem dając wodę i energię elektryczną. Do produkcji paliwa dla nich służy proces odwrotny: traktując wodę prądem, otrzymuje się tlen i wodór.

Amerykanie wytworzą diamenty i coś jeszcze ciekawszego

Diamenty, choć są tylko jedną w postaci powszechnie występującego w przyrodzie węgla, dzięki swoim właściwościom, czyli np. niezwykłej twardości (największej spośród wszystkich znanych ludzkości minerałów) oraz pięknemu wyglądowi są od dawna najcenniejszymi kamieniami jubilerskimi. Naturalne diamenty występują rzadko, tylko w kilku regionach świata, co wraz z dużym zapotrzebowaniem wysoko winduje ich ceny. Dlatego od lat prowadzi się badania nad wytwarzaniem syntetycznych diamentów.

Bill Gates, Mark Zuckerberg i Jack Bezos utworzą fundusz wspierający zieloną energię

Po ogłoszeniu programu Mission Innovation, mającego na celu przekonanie państw do zwiększania wydatków na inwestycje w zieloną energię, Bill Gates ogłosił, kolejną inicjatywę powiązaną z Konferencją Klimatyczną Narodów Zjednoczonych w Paryżu. Breakthrough Energy Coalition znalazła wsparcie ikon Doliny Krzemowej – Marka Zuckerberga, Jeffa Bezosa, Jacka Ma, Richarda Bransona. Pomysł polega na tym, by wspierać nowe, zielone technologie, które pozwolą zwiększyć produkcję energii bez konieczności podwyższenia emisji CO2.

„Chemiczny laptop” – małe laboratorium NASA

Inżynierowie z należącego do NASA instytutu Jet Propulsion Laboratory w Pasadenie opracowali miniaturowe laboratorium chemiczne, które nazwali „chemical laptop” – czyli po prostu chemiczny laptop. Urządzenie wielkością zbliżone jest do przeciętnego komputera przenośnego (choć recenzenci raczej nie pochwaliliby go za grubość) i zawiera urządzenia mające służyć do poszukiwania śladów życia.

Odnaleziono zaginiony silnik Apollo 16.

Wystrzelona w kwietniu 1972 roku misja Apollo 16 była piątą która wylądowała na Księżycu i jednocześnie przedostatnią, która w ogóle się odbyła. Ciekawym punktem misji, jednak nie do końca udanym, było badanie sejsmiczne Księżyca. Trzeci człon rakiety Atlas V (człon S-IVB) miał spaść na powierzchnię srebrnego globu a zarejestrowane fale sejsmiczne miały powiedzieć nam więcej na temat budowy ciała niebieskiego. I moduł S-IVB rzeczywiście spadł na Księżyc, tylko nie wiadomo było gdzie.

Znany materiał zrewolucjonizuje komunikację optyczną

Świętym Graalem komunikacji optycznej jest transmisja informacji za pomocą pojedynczych fotonów. Nie tylko byłaby to najbardziej energooszczędna metoda komunikacji, lecz również najbezpieczniejsza – jak twierdzą jej zwolennicy, niemożliwa do podsłuchania. Z jej energooszczędnością wiąże się jeszcze jedna, coraz bardziej istotna w świecie współczesnej elektroniki cecha, czyli wydzielanie bardzo małej ilości ciepła.

Kanadyjczycy ukradną prąd cyjanobakteriom

Kanadyjscy badacze z Université du Québec i Concordia University opracowali działający generator elektryczny napędzany fotosyntezą. Czy takie rozwiązanie pozwoli zastąpić nam wyniszczający środowisko przemysł energetyczny rozwiązaniem bardziej zielonym (właściwie, bardziej zielono-niebieskim).

Kolejne osiągnięcie Zderzacza – przekroczył właśnie granicę 1PeV

Wielki Zderzacz Hadronów (LHC – Large Hadron Collider) został zaprojektowany z myślą o biciu kolejnych rekordów. Nie stanowią one jednak sztuki dla sztuki, ale rezultaty badania zasad rządzących światem materialnym oraz zagłębiania się w początki wszechświata. Nowe osiągnięcie pozwoli nam lepiej zrozumieć zachowanie plazmy kwarkowo-gluonowej, czyli stanu w jakim znajdował się wszechświat na ułamek sekundy po wielkim wybuchu.

Nowy „naprawiający się” żel sprawi, że elektronika stanie się bardziej elastyczna

Naukowcy z Cockrell School of Engineering i Uniwersytetu Teksańskiego Austin stworzyli pierwszy „samonaprawiający się” żel, który może być wykorzystany do naprawy i łączenia obwodów elektronicznych. Materiał może „leczyć się” bez żadnej zewnętrznej stymulacji – uszkodzenie nie musi być poddawane działaniu ciepła, czy światła. Przewiduje się, że żel może posłużyć jako element ułatwiający działanie przyszłych elastycznych urządzeń elektronicznych, na przykład gadżetów noszonych bezpośrednio na ciele (zegarków itp.), biosensorów, czy nawet baterii).