WRÓĆ DO STRONY
GŁÓWNEJ
Nauka

Być może udało się po raz pierwszy w historii zaobserwować narodziny czarnej dziury

16 czerwca 2018 r. niezwykle jasny wybuch przeszedł przez kosmos i był widoczny na niebie przez kilka tygodni. Tajemnicza eksplozja przebyła 200 milionów lat świetlnych, aż z konstelacji Herkulesa i emitował światło odpowiadające 100 supernowych. Z tego powodu przyciągał uwagę obserwatorów z całego świata, aż w końcu zniknął z nieba. 

Od momentu tego odkrycia naukowcy wiedzieli, że AT2018cow nie była typową supernową. Teraz, kilka miesięcy później, zespół międzynarodowych badaczy jest gotów potwierdzić, że mieliśmy do czynienia z narodzinami czarnej dziury lub gwiazdy neutronowej. Oznaczałoby to, że po raz pierwszy udało się zaobserwować takie zjawisko z Ziemi.

„Wiemy z teorii, że czarne dziury i gwiazdy neutronowe tworzą się, gdy umiera gwiazda, ale nigdy nie widzieliśmy ich zaraz po urodzeniu.” powiedziała Raffaella Margutti.  Teleskopy na całym świecie obserwowały eksplozję, której jasność rosła przez kilka dni. Naukowcy zobrazowali niewidzialną pozostałość eksplozji w promieniach rentgenowskich, falach radiowych i promieniach gamma, aby lepiej poznać jej sekrety. Dzięki połączonym technikom zespół dowiedział się, że śmierć AT2018cow nie była podobna do obserwowanych wcześniej wybuchów.

Na początek „krowa” reagowała niezwykle szybko. Obiekt szybko wyczerpał większość swojej energii i wyrzucił cząsteczki wodoru i helu z prędkością około 10 procent prędkości światła. Według Margutti taka dynamika jest znacznie większa niż w przypadku innych kosmicznych eksplozji, które mogły ciągnąć się latami. Badacze zauważyli, że coś masywnego ogrzewało strefę wybuchu od środka, wytwarzając promieniowanie miesiące po tym, jak światło widzialne zgasło. Wszystkie obserwacje wskazywały na powstanie czarnej dziury lub gwiazdy neutronowej. Poświata, która dotarła na Ziemię 16 czerwca, prawdopodobnie pochodziła z ogromnej ilości materii, która nagle została wciągnięta przez grawitację obiektu z prędkością bliską prędkości światła.

[Źródło: livescience.com; grafika: Northwestern University]

Czytaj też: Jak wyglądają formacje tworzone przez gazy wokół czarnych dziur?