WRÓĆ DO STRONY
GŁÓWNEJ
Nauka

Dlaczego galaktyki mają różne kształty?

Wygląda na to, że kształt danej galaktyki może nam wiele powiedzieć o wydarzeniach, które zaszły w ciągu milionów a nawet miliardów lat jej istnienia.

Według głównego podziału możemy przyporządkować galaktyki do dwóch grup: dyskowych i eliptycznych. Te pierwsze, zwane również spiralnymi, mają bardziej kuliste centrum, które jest otoczone gazem i gwiazdami. Naukowcy porównują to do sadzonego jajka, w którym żółtko pełni rolę centrum, a białko pozostałych obiektów. Droga Mleczna i nasza sąsiedzka galaktyka – Andromeda – należą do tej właśnie grupy.

Czytaj też: Hubble uwiecznił efektowny widok dwóch zderzających się galaktyk

Czytaj też: Przez naszą galaktykę mogą przelatywać biliony samotnych planet. Czym są te obiekty?

Czytaj też: W tej galaktyce niedawno eksplodowała supernowa. Zobaczcie, jak się zmieniła

Gdy atomy wodoru zbliżają się do siebie, składająca się z nich chmura obraca się, a ich łączna masa wzrasta, co przekłada się na wzmocnienie grawitacji. Po czasie wpływa ona na rozpad gazu i utworzenie wirującego dysku. Z kolei galaktyki eliptyczne wydają się starsze od spiralnych. Różnią się też ich obrotami, które mają bardziej losowy charakter. Do ich powstania prowadzą najprawdopodobniej fuzje galaktyk o podobnych masach.

Galaktyki mają różne kształty, a ich kolor może świadczyć o wieku

Warto zaznaczyć, że nie każda fuzja prowadzi do powstania galaktyki eliptycznej. Droga Mleczna co jakiś czas pochłania inne galaktyki, co zazwyczaj nie ma większego wpływu na jej całokształt. Naukowcy przewidują jednak, że za miliardy lat dojdzie do połączenia naszej galaktyki z Andromedą. W efekcie może powstać bardziej „chaotyczna” galaktyka eliptyczna.

Czytaj też: Supermasywna czarna dziura uwięziła 6 galaktyk. Tak powstała „pajęcza sieć”

Czytaj też: Galaktyka zaskoczyła astronomów. Jest jasna niczym kwazar

Fuzje trwają setki milionów, a czasem miliardy lat. Gdy galaktyka spiralna zużywa cały swój gaz i nie może tworzyć nowych gwiazd, te istniejące zaczynają wchodzić w interakcje. Ich wzajemny wpływ grawitacyjny tworzy kształt przypominający eliptyczny, ale wciąż obracający się dysk. Co więcej, analiza kolorów może dostarczyć nam danych nt. ich wieku. Wiadomo, że te, w których dominujący jest niebieski, są stosunkowo młode.

Czytaj też: Jak długo trwa galaktyczny „rok”?

Czytaj też: NASA natrafiła na nową galaktykę. Wygląda niczym myśliwiec z Gwiezdnych wojen